เหอเฝย, 8 ก.ค. (ซินหัว) -- เมื่อไม่นานนี้ สามนักวิจัยไทยรุ่นใหม่ได้เดินทางเยือนเกาะวิทยาศาสตร์ (Science Island) ซึ่งตั้งอยู่นอกเมืองเหอเฝย มณฑลอันฮุยทางตะวันออกของจีน เพื่อเข้าร่วมโครงการ "พลังงานแห่งอนาคต : ค่ายฤดูร้อนนานาชาติว่าด้วยการวิจัยฟิวชันและพลาสมาขั้นสูง" ระยะเวลา 2 สัปดาห์ เพื่อศึกษาดูงานด้านการกักเก็บพลาสมาด้วยสนามแม่เหล็กและอนาคตของพลังงานสะอาด ร่วมกับเหล่านักวิจัยรุ่นใหม่จาก 7 ประเทศและภูมิภาค โดยการศึกษาดูงานครั้งนี้ไม่ได้เป็นเพียงค่ายฤดูร้อนด้านวิชาการ แต่ยังเป็นโอกาสในการได้มีส่วนร่วมพัฒนา "ดวงอาทิตย์ประดิษฐ์" (artificial sun)

โครงการค่ายฤดูร้อนซึ่งจัดโดยสถาบันฟิสิกส์พลาสมา ภายใต้สถาบันวิทยาศาสตร์กายภาพเหอเฝย สังกัดสถาบันบัณฑิตวิทยาศาสตร์จีน (ASIPP) เปิดฉากขึ้นเมื่อวันจันทร์ (6 ก.ค.) ที่ผ่านมา โดยบรรดาผู้เข้าร่วมจะได้รับฟังการบรรยาย เยี่ยมชมศูนย์วิจัยระดับโลก เข้าร่วมกิจกรรมในห้องปฏิบัติการ และแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกับนักวิทยาศาสตร์ชั้นนำ เพื่อเรียนรู้ความก้าวหน้าล่าสุดของจีนด้านการวิจัยพลังงานฟิวชัน

เหล่านักวิจัยรุ่นใหม่มีโอกาสได้เยี่ยมชมสถานวิจัยเทคโนโลยีฟิวชันครบวงจร (CRAFT) ซึ่งเป็นห้องสุญญากาศขนาดหนึ่งในแปดส่วนที่มีรูปร่างคล้ายชิ้นส้มยักษ์ และได้เยี่ยมชมเตาปฏิกรณ์โทคาแมกแบบตัวนำยิ่งยวดขั้นสูงเพื่อการทดลอง (EAST) หรือ "ดวงอาทิตย์ประดิษฐ์" ของจีน เพื่อรู้จักกับหนึ่งในอุปกรณ์ฟิวชันแบบกักเก็บพลาสมาด้วยสนามแม่เหล็กชั้นนำของโลก รวมถึงแพลตฟอร์มการวิจัยล้ำสมัยของจีน 

ชวิศพล สังข์ทอง นิสิตระดับบัณฑิตศึกษาจากมหาวิทยาลัยมหาสารคาม กล่าวว่าทุกอย่างบนเกาะวิทยาศาสตร์นั้นน่าทึ่งมาก เขาหวังว่าจะได้เพิ่มพูนความรู้เกี่ยวกับระบบเตาปฏิกิริยาฟิวชัน เพื่อนำกลับไปช่วยพัฒนาระบบซอฟต์แวร์สำหรับสนับสนุนโครงการเตาปฏิกรณ์ไทยโทคาแมก-1 (TT-1) ในไทย

ความร่วมมือด้านฟิวชันระหว่างไทยกับจีนเติบโตอย่างต่อเนื่องตลอดทศวรรษที่ผ่านมา โดยไทยเป็นประเทศแรกในอาเซียนที่ดำเนินงานเตาปฏิกรณ์โทคาแมก ทั้งยังทำงานอย่างใกล้ชิดกับจีนในการวิจัยฟิวชันและการพัฒนาบุคลากร

เมื่อปี 2017 สถาบันฟิสิกส์พลาสมาได้ลงนามข้อตกลงความร่วมมือกับสถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติหรือสทน. เพื่อมอบเตาปฏิกรณ์โทคาแมกเอชที-6เอ็ม (HT-6M) รุ่นที่สองของจีน รวมทั้งให้การสนับสนุนด้านการยกระดับระบบ การพัฒนาเทคโนโลยี การดำเนินการทดลอง ตลอดจนการฝึกอบรมบุคลากร ซึ่งหลังจากร่วมมือและการพัฒนาร่วมกันเป็นเวลาหลายปี เตาปฏิกรณ์ไทยโทคาแมก-1 ซึ่งได้รับการปรับปรุงจากเอชที-6เอ็ม ได้เปิดใช้งานอย่างเป็นทางการในปี 2023 ถือเป็นความสำเร็จครั้งสำคัญในความร่วมมือทางวิทยาศาสตร์ระหว่างจีน-ไทย ภายใต้แผนริเริ่มหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง (BRI)

สำหรับรัตชา บุญชู ผู้ช่วยวิจัยจากสทน. แสดงความหวังว่าผู้คนจะหันมาให้ความสนใจกับอนาคตของพลังงานฟิวชันและได้เห็นความร่วมมือระหว่างไทยกับจีนที่ใกล้ชิดยิ่งกว่าเดิม พร้อมทั้งหวังว่าจะได้เรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับวิศวกรรมฟิวชันในจีน และนำองค์ความรู้ไปปรับใช้เพื่อยกระดับการวิจัยด้านพลังงานฟิวชันในไทย และหวังว่าไทยจะเดินหน้าพัฒนาและยกระดับเตาโทคาแมกเพื่อก้าวสู่เป้าหมายการใช้พลังงานฟิวชันในอนาคต