วันที่ 9 มิถุนายน 2569 นายแสวง บุญมี เลขาธิการคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) แถลงสรุปผลการดำเนินงานของสำนักงาน กกต. เนื่องในโอกาสครบรอบ 28 ปีของการก่อตั้งองค์กร โดยกล่าวขอบคุณทุกภาคส่วนที่ร่วมกันขับเคลื่อนและธำรงรักษาระบอบประชาธิปไตยของประเทศตลอดหลายปีที่ผ่านมา

นายแสวง กล่าวว่า สำนักงาน กกต. ได้รับความร่วมมือจากภาครัฐ ภาคประชาชน ภาควิชาการ สื่อมวลชน และประชาชนทั่วประเทศ ในการพัฒนาระบบการเลือกตั้งและกระบวนการประชาธิปไตยอย่างต่อเนื่อง

“ทุกความคิดเห็น ทุกข้อเสนอแนะ และทุกการตรวจสอบจากสังคม ล้วนเป็นพลังสำคัญที่ทำให้การเลือกตั้งของประเทศไทยพัฒนา และทำให้ กกต. สามารถปฏิบัติหน้าที่เพื่อประโยชน์ของประเทศและประชาชนได้อย่างเต็มกำลัง” นายแสวง กล่าว

เลขาธิการ กกต. ระบุว่า ในโลกที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ความคาดหวังของประชาชนต่อองค์กรภาครัฐไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการจัดการเลือกตั้งให้ถูกต้องตามกฎหมายเท่านั้น แต่ต้องการการเลือกตั้งที่โปร่งใส รวดเร็ว เข้าถึงข้อมูลได้ง่าย และสามารถตรวจสอบได้จริง

ความสำเร็จของ กกต. ในอนาคตจะไม่ได้วัดจากจำนวนการเลือกตั้งที่จัดแล้วเสร็จตามกำหนดเวลา แต่จะวัดจากระดับความเชื่อมั่นของประชาชน ที่มีต่อกระบวนการเลือกตั้งและระบบประชาธิปไตยโดยรวม

“กกต.ต้องเปลี่ยนบทบาทจากผู้จัดการเลือกตั้ง ไปสู่องค์กรที่สร้างความเชื่อมั่นทางประชาธิปไตยอย่างเป็นรูปธรรมและยั่งยืน” นายแสวง กล่าว

นายแสวง เปิดเผยว่า สำนักงาน กกต. ได้กำหนดทิศทางการพัฒนาองค์กรในระยะต่อไป ภายใต้กรอบแนวคิด “สุจริต โปร่งใส เป็นกลาง และเที่ยงธรรม” พร้อมขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงใน 5 ด้านสำคัญ ได้แก่

1. ยกระดับการเลือกตั้งด้วยเทคโนโลยี นำเทคโนโลยีมาพัฒนาระบบการเลือกตั้งให้มีความถูกต้อง รวดเร็ว โปร่งใส และตรวจสอบได้มากขึ้น ลดขั้นตอนการทำงาน ลดความผิดพลาด และอำนวยความสะดวกให้ประชาชนเข้าถึงบริการของ กกต. ได้ทุกที่ทุกเวลา

2. เปิดเผยข้อมูลและสื่อสารกับประชาชนมากขึ้น พัฒนาระบบข้อมูลสาธารณะให้เข้าถึงง่าย เข้าใจง่าย และตรวจสอบได้ เพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการติดตามและเฝ้าระวังกระบวนการเลือกตั้ง พร้อมรณรงค์แนวคิด “คิดก่อนแชร์” เพื่อลดการเผยแพร่ข้อมูลที่อาจสร้างความเข้าใจผิด

3. พัฒนาระบบสืบสวนสอบสวนทางการเมืองนำเทคโนโลยีมาสนับสนุนการสืบสวนสอบสวน การตรวจสอบค่าใช้จ่ายทางการเมือง และการบริหารจัดการเรื่องร้องเรียน เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ โปร่งใส และได้รับการยอมรับจากทุกฝ่าย

4. สร้างพลเมืองประชาธิปไตยยุคใหม่ ส่งเสริมความรู้ ความเข้าใจเรื่องประชาธิปไตย และหน้าที่พลเมืองให้กับประชาชนทุกช่วงวัย เพื่อสร้างการมีส่วนร่วมทางการเมืองอย่างสร้างสรรค์

5. ปรับองค์กรสู่ดิจิทัลเต็มรูปแบบ ปรับปรุงกระบวนการทำงาน ลดความซับซ้อน เพิ่มความคล่องตัว พัฒนาทักษะด้านเทคโนโลยีและข้อมูลดิจิทัลของบุคลากร พร้อมนำระบบบริหารจัดการสมัยใหม่มาใช้ให้สอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงของสังคม

นายแสวง กล่าวเพิ่มเติมว่า คติพจน์ใหม่ของ กกต. คือ “สุจริต โปร่งใส เป็นกลาง และเที่ยงธรรม” ถือเป็นคำมั่นสัญญาต่อประชาชน และเป็นมาตรฐานขั้นต่ำที่องค์กรจัดการเลือกตั้งทั่วโลกต้องยึดถือ

โดยคำว่า “เป็นกลาง” หมายถึง เจ้าหน้าที่ทุกคนต้องแยกความเชื่อทางการเมืองส่วนตัวออกจากการปฏิบัติหน้าที่ ขณะที่ “สุจริต” หมายถึงทุกฝ่ายในกระบวนการเลือกตั้งต้องปฏิบัติด้วยความซื่อสัตย์ ส่วน “เที่ยงธรรม” คือการบังคับใช้กฎหมายอย่างเสมอภาคกับทุกฝ่าย

“ผมยืนยันได้ว่า เราจะไม่มีข่าวเรื่องการทุจริตจากเจ้าหน้าที่ กกต. เพราะเราให้ความสำคัญกับการปลูกฝังวัฒนธรรมองค์กรในเรื่องนี้มาโดยตลอด” นายแสวง กล่าว

เมื่อถูกถามถึงความเป็นไปได้ในการเปิดพื้นที่แสดงความคิดเห็นผ่านเพจเฟซบุ๊กของสำนักงาน กกต. นายแสวง กล่าวว่า องค์กรพร้อมรับฟังความคิดเห็นและข้อเสนอแนะจากประชาชน

นายแสวงยังชี้แจงกรณีที่มีเสียงวิจารณ์เกี่ยวกับคำกล่าวที่ว่า “การเลือกตั้งเป็นของประชาชน” โดยยืนยันว่า ไม่ได้เป็นการผลักภาระหน้าที่ของ กกต. ไปให้ประชาชน แต่ต้องการสื่อสารถึงแนวคิดเรื่องการมีส่วนร่วมในการตรวจสอบกระบวนการเลือกตั้ง ซึ่งเป็นหลักการที่ใช้ในหลายประเทศทั่วโลก

“หากประชาชนเห็นเหตุการณ์ผิดปกติระหว่างการเลือกตั้งและช่วยกันสังเกตการณ์ จะช่วยให้การตรวจสอบมีประสิทธิภาพมากขึ้น เพราะเมื่อเวลาผ่านไปแล้ว หลักฐานจำนวนมากอาจสูญหาย เหลือเพียงคำกล่าวหา ซึ่งทำให้กระบวนการสืบสวนสอบสวนทำได้ยากขึ้น” นายแสวง กล่าว

สำหรับกรณีเรื่องร้องเรียนและคดีทุจริตการเลือกตั้งที่ยังค้างอยู่มากกว่า 2,000 เรื่อง นายแสวง ยอมรับว่า การดำเนินการต้องใช้เวลา เนื่องจากต้องพิจารณาพยานหลักฐานอย่างรอบคอบและให้ความเป็นธรรมกับทุกฝ่าย

พร้อมย้ำว่า หากประชาชน ผู้สมัคร หรือ อาสาสมัครเข้ามามีส่วนร่วมสังเกตการณ์ตั้งแต่ต้น จะช่วยให้การรวบรวมพยานหลักฐานทำได้ง่ายขึ้น และลดข้อโต้แย้งที่เกิดขึ้นภายหลัง

“ระบบที่ดีต้องมาพร้อมคนในระบบที่ดีด้วย หากทุกฝ่ายช่วยกันเฝ้าระวังและตรวจสอบ กระบวนการเลือกตั้งก็จะมีความน่าเชื่อถือมากยิ่งขึ้น” นายแสวง กล่าว